Önerge, tüm partilere mensup üyelerin oylarıyla ve oybirliğiyle geçti.
Komisyonun iki saatlik toplantısında daha çok siyasi tartışmalar yapıldı.
AKP İstanbul Milletvekili Burhan Kuzu başkanlığında toplanan komisyon, AKP ve MHP grup başkanvekilleri ve milletvekillerinin imzasını taşıyan iki önergeyi birleştirerek görüşmeye başladı. Kuzu, önce önerge sahiplerine söz verdi.
AKP Grup Başkanvekili Bekir Bozdağ, Türkiye'nin bugüne kadar 23 milletvekili genel seçimi gerçekleştirdiğini belirterek, daha önce seçimlerin süresinden önce yapıldığını, en uzun görevi, 22. dönem parlamentosunun yaptığını söyledi. Bozdağ, seçimlerin 12 Haziran'da yapılması önergesinin, ''seçimlerin zamanında yapılmasını'' öngördüğünü belirterek, yapılacak seçimin erken genel seçim olarak algılanmaması gerektiğini vurguladı.
Türkiye'nin 22 Temmuz seçimlerinde bir deneyim yaşadığını, hava sıcaklığı nedeniyle propagandanın etkin yapılamadığını, okulların tatile girmesi ve işçi hareketleri nedeniyle pek çok insanın oyunu kullanamadığını hatırlatan Bozdağ, seçimlerin daha uygun ortamda yapılması, en yüksek katılımla herkesin sandığa gidip oyunu kullanması, sınav tarihlerinin de dikkate alınarak öğrencilerin mağdur edilmemesi, insanların demokratik haklarını kullanmak için tatillerinden feragat etmemesi için seçimin 12 Haziran'da yapılmasını önerdiklerini anlattı.
AKP'nin, bugüne kadar girdiği bütün seçimlerden başarıyla çıktığını, kamuoyu anketlerine bakıldığında da milletin partilerine olan güvenin en üst düzeyde ve diğer partilere göre fazla olduğunu söyleyen Bozdağ, ''Bu, AK Parti'yi, hükümeti seçime zorlayan meşruiyet sorunu olmadığının en açık delilidir. Vatandaşın da bu yönde bir talebi yoktur'' dedi.
Hükümeti ya da AKP Grubunu seçim kararı almaya zorlayan, kendi dışında herhangi bir nedenin olmadığını belirten Bozdağ, ''Demokrasiye olan inancımız, demokrasinin hesap verilebilirlik özelliğinin işlemesi, milletin iradesinin tazelenmesi, milletimizin demokrasiye olan bağlılığının gereği olarak, Anayasa ve kanunlara olan sadakatimiz gereği seçimlerin sağlıklı zaman ve zeminde yapılması, propagandanın en verimli şekilde yürütülmesi, seçmenlerin en kolay şekilde sandığa ulaşarak oyunu kullanmasına imkan verilmesi için seçimlerin 12 Haziran'da yapılmasını öneriyoruz'' diye konuştu.
"AKP hesap verecek"
MHP Konya Milletvekili Faruk Bal da yaptığı konuşmada, 8.5 yılda AKP hükümetinin devleti ve yurttaşı borçlandırdığını, hem iç politikada ''açılım'' adı altında kardeşlik hukukunun temeline dinamit koyduğunu, dış politikada ''Ermeni Açılımı'' ile ''Azeri kardeşlerinin yüreğine kızgın yağ döktüğünü'', AB hedefinin bittiğini ileri sürdü.
''AKP, MHP'nin 100. yıl vizyonunu siyasi intihalle alıp seçim malzemesi yapmıştır'' diyen Bal, bunun siyasi ahlaka uygun olmadığını ifade etti.
Ülkede suç oranının Cumhuriyet tarihinde görülmedik şekilde artış gösterdiğini ileri süren Bal, özellikle boşanma davalarındaki patlamanın çok önemli olduğunu söyledi.
Seçimlerin güvenliğinin önemine işaret eden Bal, valiler, devlet memurları, emniyet mensupları aracılığıyla ''tehdit ya da başka yöntemlerle seçmenin iradesine ipotek konulmayacağı bir seçimin yapılması'' gerektiğini ifade etti.
Bal, ''Bu kadar uzun süreyi, bu kadar büyük Meclis çoğunluğuyla geçiren AKP, hangi sorunlara çözüm bulup, hangi sorunlara çözüm bulamadığının hesabını halka verecek'' dedi.
YSK Başkanı katılmadı
Öte yandan toplantıya YSK Başkanı Ali Em katılmadı.
Komisyon Başkanı Burhan Kuzu, toplantı öncesinde, YSK temsilcilerine, ''Bugüne kadar hep YSK başkanları katılırdı'' diye sitem etti.
''Bu kadar vaveylaya gerek yok''
Devlet Bakanı Hayati Yazıcı, Almanya'nın Türk yurttaşlarına konsolosluklarda oy kullandırmamaya yönelik rezervini kaldırdığını, konuyu YSK'ye ilettiklerini, YSK'nin bütün faktörleri dikkate alarak kararını vereceğini söyledi.
Milletvekili genel seçimlerinin 12 Haziran'da yapılması için Meclis kararı alınmasına dair önergenin TBMM Anayasa Komisyonundaki görüşmeleri sırasında söz alan CHP Manisa Milletvekili Şahin Mengü, yapılan anayasa değişikliği gereği zaten seçimlerin yapılmasının vaktinin geldiğini söyledi. Sürenin 4 yıla indirildiğini, 5 yılda seçim yapılmasının zaten söz konusu olmadığını belirten Mengü, ''Ne yaparsanız yapın zaten en son süre 17 Temmuz'dur. 20 gün öne alıyoruz. Bu kadar vaveylaya gerek yok'' dedi.
Komisyon Başkanı Burhan Kuzu, bu sözlere itiraz etti. Bazı öğretim görevlilerinin de sürenin 5 yıl olduğuna dair görüşlerinin bulunduğunu belirten Kuzu, ''Bir ben miyim geri zekalı?'' dedi.
Kuzu ile Mengü arasında bu nedenle tartışma yaşandı. Mengü'nün ''Seçim kararı alıyoruz diye mi sinirleniyorsun'' sözlerine Kuzu, ''Ben rahatım, sen kendini düşün'' yanıtını verdi.
Tartışmadan sonra konuşmasını sürdüren Mengü, seçimin 12 Haziran'da yapılmasına itirazlarının olmadığını belirterek, hayırlı olmasını diledi.
CHP Mersin Milletvekili İsa Gök de aynı dileği tekrarladı.
Kuzu ile Mengü arasındaki tartışmaya değinen Gök, seçim süresi üzerinden ''aslında cumhurbaşkanının görev süresinin tartışıldığını'' öne sürdü. Gök, ''Bu tartışmalar cumhurbaşkanın görev süresi konusunda AKP içinde iki farklı görüşün olduğunu gösteriyor. Aslında cumhurbaşkanının görev süresinin tartışıldığı anlaşılmıştır'' dedi.
AKP Giresun Milletvekili Hasan Sönmez, komisyonda dile getirilenlerin daha çok siyasi içerikli olduğuna işaret ederek, ''Millete söylenecek sözler sayılıp dökülüyor. 12 Haziran'da milletin kararı tecelli edecektir'' dedi.
AKP Sakarya Milletvekili Ayhan Sefer Üstün ise MHP'nin önergesinin gerekçesinin seçim beyannamesi gibi olduğunu öne sürdü. AKP hükümetleri döneminde ekonomide önemli başarılar sağlandığını ifade ederek, rakamsal değerlendirmeler yapan Üstün, ''Bunları meydanlarda çatır çatır anlatacağız'' diye konuştu.
MHP Konya Milletvekili Faruk Bal'ın tartışmaya katılarak, siyasi değerlendirmeler yapması üzerine Bakan Yazıcı, ''Önerge görüşüyoruz'' diyerek araya girdi.
"Hakkımızı yediniz"
BDP Şırnak Milletvekili Hasip Kaplan, mevcut parlamentonun 5 yıllığına seçildiğini, ancak süresini 4 yıla indirerek ''tarih yazdığını'' ifade etti.
Parti olarak hazırlıklarını 12 Haziran'a göre yaptıklarını belirten Kaplan, seçim barajının düşürülmemesini ve partilerine Hazine yardımı yapılmamasını eleştirerek, ''haklarının yendiğini'' iddia etti.
Yurtdışında yaşayan yurttaşların oy kullanmalarındaki belirsizliğe işaret eden Kaplan, TÜİK'in nüfus verilerinin de sağlıksız olduğunu öne sürdü.
AKP Genel Başkan Yardımcısı Haluk İpek, seçim süresi tartışmasının cumhurbaşkanının görev süresi ile ilgisinin olmadığını söyledi.
İpek, ''12 Haziran güzel bir tarih. Türkiye, şimdiye değin seçimlerini düzgün yapmıştır, demokrasisini sürekli geliştirmiştir'' dedi.
Yurtdışında yaşayan 2.5 milyonun seçmenin çok azının oy kullanabildiğini, Almanya'nın güvenlik nedeniyle konsolosluklarda oy kullanılmasında zorluk çıkardığını ifade eden İpek, YSK'nın konuya ilişkin olarak takdirini kullanacağını söyledi.
Söz alan diğer üyeler de tarihin uygun olduğunu belirterek, partilerinin seçime hazır olduğunu dile getirdiler.
AKP Gaziantep Milletvekili Mahmut Durdu, konuşmalar sonucunda ''maksadın hasıl olduğunu'' ifade ederek, bir fıkra anlattı. Durdu, fıkraya atıfta bulunarak, ''kimi kaldıracağına, kime yere vuracağına halkın karar vereceğini'' söyledi.
"Propaganda denemesi yapıldı"
Konuşmalarla ''propaganda denemesi yapıldığını'' belirten Başkan Kuzu, YSK görevlilerine tarihin sorun yaratıp yaratmayacağını sordu. ''Sorunumuz yok'' yanıtı üzerine Kuzu, Bakan Yazıcı'ya söz verdi.
Yazıcı, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın seçimin Haziran'da yapılacağını geçen yılın Aralık ayında deklare ettiğini ifade etti.
Tüm partilerin tarihte mutabık kalmasının önemine işaret eden Yazıcı, tartışmalara işaret etti.
Türkiye'de ekonominin iyi durumda olduğunu kaydeden Yazıcı, ''Seçim günü millet kimin ne yaptığını, kimin ne yapacağını görecek ve sonucu ona göre tayin edecek. Kimse bugünden mazeret üretmeye kalkmasın'' dedi.
TÜİK'in konusuyla ilgili uluslararası alanda akredite bir kuruluş olduğunu dile getiren Yazıcı, seçmenle ilgili süreci zaten YSK'nın yürüttüğünü ifade etti.
Yazıcı, milletin yüzünü kızartacak hiçbir iş yapmadıklarını, iyi ve doğru şeyler yaptıklarını belirterek, ''Millet beğenmiyorsa 12 Haziran'da hesabını görecek'' dedi.
Yurtdışındaki yurttaşların oy kullanması için çaba harcadıklarını ifade eden Yazıcı, ''Bana verilen son bilgiye göre, Almanya konsolosluklarda oy kullandırmamaya yönelik rezervini kaldırmış durumda. Olabilir, diyor. Hükümet de bunu YSK'ya iletti. Topu YSK'ya attık anlamında söylemiyorum, ancak YSK bütün faktörleri göz önüne alarak kararını verecek'' dedi.
Önerge, konuşmaların ardından oybirliğiyle kabul edildi.
Önergenin, önümüzdeki hafta TBMM Genel kurulunda görüşülmesi bekleniyor.