İSTANBUL’DA KENTİÇİ KAMU TOPLU YOLCU ULAŞIMININ ÖZELLEŞTİRİLMESİ HAKKINDA
“MMO Kentleşme, Yerel Yönetimler, Ulaşım ve Çevre Komisyonu” üyeleri olarak kent içi toplu ulaşımı konusunu mercek altına aldık. Uzun araştırma ve çalışmalardan sonra 6-7 sayfalık bir rapor çıktı ortaya. Büyükçekmece’de yaşayanlar olarak biz cezalıyız. Buradan Eminönü’ne, Taksim’e, Mecidiyeköy’e, Beyazıt’a direk gitme şansımız yok.
Bu rapordan kısa bir özet sunacağım size. Bu gün kentimizin kent içi toplu ulaşımında bazı yatırımlar yapılmış, metro, LRT ve tramvay gibi toplu ulaşım sistemlerinin devreye sokulmasının yanı sıra, kent içi kamu karayolu ulaşımında büyük yükü taşıması gereken İETT, otobüs alımlarına gidilmiştir. Ayrıca akbil otomatik bilet sistemi kurulup yaygınlaştırılmıştır.
Ancak bu yatırımların yapılması için ihale çalışmaları tamamlandıktan sonra, ilgili yönetimlerce yapılan yatırımlar sonucu kurulan sistemlerin optimum kullanımına gidilmemiş, yapılan yatırımların plânlı ve programlı olarak İstanbul halkına tam yararlı şekilde hizmet vermesi için hiçbir önlem alınmamıştır. Metrobüsler tersten kapılı, duraklar içler acısı durumdadır. Kentimizde kamu toplu ulaşım sistemleri ele alındığında, kent içi kamu kara yolu taşımacılığı yapan İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nün solo tip ve körüklü otobüsleri bu gün 2805 adet olup 400’ün üzerindeki otobüs hat şebekesinde 2050 adet (sayılar sabit değildir) Halk Otobüsüyle birlikte hizmet görmektedir.
İDO işletmeleri, yolcu vapurları, ayrıca kamunun malı olmayan, ancak kamunun tüm olanaklarından yararlanan, kentin her yöresini sarmış yaygın bir minibüs işletme ağı bulunmaktadır. Bu günkü olanakların optimum kullanılması amacıyla şunlar yerine getirilmemiştir;
-Araç tiplerinin kapasite ve gider yönünden analizlerinin yapılması,
-Tüm sistemlerin hat şebekelerinin incelenmesi yeniden saptanması,
- Minibüslere ait verilerin hesaplanması, bunların yerine kademeli olarak hangi kent içi raylı ulaşım sistemlerinin, deniz ulaşım sistemlerinin ve İETT otobüs tiplerinin kullanılabileceği daha iyi araştırılmalıdır……vs.
Kent içi kamu yolcu ulaşımında ağırlığı çeken İETT’ nin hizmetlerini iyileştirilip ekonomik ve etkin hizmet görmesi, bu nedenle otobüs adedi,garaj yeri, şoför adedi dengelerinin kurulması. Büyük kapsamda yedek parça temini, araç bakım onarımının optimal yapılması, İBŞB’yi hiç ilgilendirmemesine rağmen İETT tesislerinin arsalarının kamu yararından alınarak özel kişilerce değerlendirilmesine sunulması ile ilgilenmektedir. Ayni şekilde, İETT’nin kamu görevlerini kusursuz yapmasının gözetilmesi yerine İBŞB, özelleştirmeye bir adım olarak kendi bünyesinde bir otobüs alım şirketi kurmaktadır.
Sonuç:
İstanbul’da kent içi kamu yolcu ulaşım kuruluşları, yukarda sıralanan önlemleri almayarak yolcuya hizmet açısından görevlerini tam olarak yerine getirememiş ve getirememektir. Özelleştirme konusunda atılan adımlara seyirci kalmışlar ve kalmaktadırlar. Olası özelleştirme sonucunda kâr güdüsü ile yolcuya hizmet ve güvenlik önlemleri azalacak, gereksiz zamlarla yolcuya mali yükler getirilecektir. Kent içi kamu yolcu ulaşımında yolcuya optimum hizmet, özelleştirme ile değil, kuramsal önlemlerin alınması ve bu önlemlerin tarafsız ve tavizsiz, sürekli ve günceleştirilerek uygulaması ile gerçekleştirilir. İBŞB’nin İGDAŞ’ı satarak hesabına girecek meblağın bir bölümü ile metro güzergâhını genişletmeyi düşünürken, diğer yandan kent içi kamu yolcu ulaşım sistemlerinin özelleştirme atılımında bulunması, ulaşım ve enerjide İBŞB’nin çelişkisini açıkça ortaya çıkarmaktadır. Sağlıklı kalmanız dileklerimle.
: