Dünya Ticaret Örgütü Tarım Anlaşması çerçevesinde, Bakanlar Kurulu’nun 27/12/1994 tarihli ve 94/6401 sayılı “İhracata Yönelik Devlet Yardımları Kararı”na dayanılarak hazırlanan, Para-Kredi ve Koordinasyon Kurulu’nun 21/12/2010 tarihli ve 2010/13 sayılı Kararı’na istinaden hazırlanan 2010/10 no.lu yeni “Tarımsal Ürünlerde İhracat İadesi Yardımlarına ilişkin Para Kredi ve Koordinasyon Kurulu Tebliği” 24 aralık 2010 tarih ve 27795 sayılı resmi gazetede yayınlandı. Tebliğ’de geçen; “İhracat İade Miktarı” deyimi, fiziki birim başına yapılacak ödeme miktarını. “ Miktar Barajı” ürün bazında ihracat iadesi yardımlarına esas olacak kısmı belirten oranını, “Azami Ödeme Oranı” mamulün ihracat bedeli dikkate alınarak yapılacak azami ödemeyi belirleyen oranı ve “İhracat Bağlantılı Tarımsal Üretim Sözleşmesi” ise, ihraç edilecek olan ürünlerin bünyesinde kullanılan tarım ürünlerinin üretimi ve ihracatçıya teslimi ile ilgili olarak, ihracatçı ile üretici arasında, ürünün idrak tarihinden asgari üç ay önce yapılan ve ilgili ihracatçı birliğine teslim edilen sözleşmeni ifade ediyor.
Tebliğin 4. maddesi kapsamında, Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu ödenekleri çerçevesinde karşılanmak üzere, tebliğdeki i tabloda yer alan tarım ürünlerinin ihracatını müteakip finansmanı amacıyla, Tebliğ’in 6’ncı maddesinde belirtilen giderler, tabloda gösterilen ihracat iade miktarı ve azami ödeme oranı dikkate alınarak ABD Doları karşılığı Türk Lirası üzerinden, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdinde ihracatçı adına açılacak hesaptan, anılan Banka kanalıyla mahsup yoluyla karşılanacak. İmalatçı firmalar, kendi dış ticaret şirketleri ya da şirketlerinin de yer aldığı aynı kuruluş bünyesindeki bir dış ticaret firması kanalıyla ihracatı gerçekleştirmeleri ve dış ticaret firmalarının hak edişlerini imalatçı firmalarına devretmeleri durumunda teşvikten faydalanabilcekler. İhracatçı firmalar hakedişlerini ürünü satın aldıkları imalatçı veya üretici firmalara devredebilecekler.
Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin (SDŞ) ortakları, SDŞ kanalıyla ihracatı gerçekleştirmeleri ve SDŞ tarafından hak edişlerin ortaklarına devredilmesi durumunda teşvikten faydalanabilecekler.
İhracatçı firmalar; hak edişlerinin en fazla % 65’lik kısmını, ihraç ettikleri ürünü satın aldıkları veya söz konusu ürünün ihraç edilebilmesi amacıyla gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında mal ve hizmet satın aldıkları firmalara bu Tebliğ’in 6’ncı maddesinde belirtilen giderlerin mahsubunda kullanılmak üzere devredebilecekler.
4’üncü maddenin 1,2,3,4 ve 6’ncı sıra numaralarında yer alan ürünlerin, İhracat Bağlantılı Tarımsal Üretim Sözleşmesi kapsamında temin edilerek ihraç edilmeleri halinde, 4’üncü maddede belirtilen ihracat iade miktarları ve azami ödeme oranları % 50 oranında artırılacak. Bu suretle hesaplanacak % 50’lik artış tutarının % 60’ı üreticiye nakit ödenecek, % 40’ı ise, 4’üncü madde uyarınca ihracatçı adına açılmış olan mahsup hesabına alacak kaydedilecek.
4’üncü maddenin 5’inci sıra numarasında yer alan ürünlerin ise, İhracat Bağlantılı Tarımsal Üretim Sözleşmesi kapsamında temin edilerek ihraç edilmeleri halinde, 4’üncü maddede belirtilen ihracat iade miktarları ve azami ödeme oranları % 75 oranında artırılacak Bu suretle hesaplanacak % 75’lik artış tutarının % 60’ı üreticiye nakit ödenecek, % 40’ı ise, 4’üncü madde uyarınca ihracatçı adına açılmış olan mahsup hesabına alacak kaydedilecek.
İhracat Bağlantılı Tarımsal Üretim Sözleşmesi kapsamında yukarıda belirtilen artırımlı iadelerden faydalanabilmek için, sözleşme ile birlikte ilgili ihracatçı birliğine, ürünün idrak tarihinden asgari üç ay önce ön müracaatta bulunulması zorunlu. Ancak, ürünün özelliğine ve ilk idrak tarihine göre bu süre 45 güne kadar düşürülebilecek.
4’üncü maddenin 2,3,4 ve 5’inci sıra numaralarında yer alan mamullerin üretiminde hammadde olarak kullandığı ürünleri, sahip oldukları veya kiraladıkları tarım arazilerinde üreten ve bu durumu idrak tarihinden önce ilgili ihracatçı birliğine tevsik eden ihracatçı firmalar, artırımlı iadenin tamamından mahsup sistemi çerçevesinde faydalandırılacak.
4’üncü maddede yer alan ürünlerin, organik tarım yöntemleri ile üretilmeleri ve bu durumun Organik Ürün Sertifikası ile tevsik edilmesi halinde 4’üncü maddede belirtilen ihracat iade miktarları ve azami ödeme oranları % 50 oranında artırılacak. Bu suretle hesaplanacak % 50’lik artış tutarı 4’üncü madde uyarınca ihracatçı adına açılmış olan mahsup hesabına alacak kaydedilecek.
İhracat Bağlantılı Tarımsal Üretim Sözleşmesinin şekil ve şartları Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından tespit edilecek.
Yeni Tebliğ kapsamında; vergiler, vergi cezaları, SGK primleri, haberleşme giderleri (sabit telefon, telefaks vb.), enerji giderleri (elektrik ve doğalgaz), Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na ve ilgili tasfiye halindeki Bankalara olan borçlar ve bunların gecikme zammı ve faizlerine ilişkin giderlerin tamamı mahsup edilecek. Tebliğ kapsamı mahsup işlemlerinde, hesapların kullanımı sırasında imalatçı/ihracatçı veya ihracatçılara hiçbir şekilde nakit olarak doğrudan ihracat iadesi ödemesi yapılmayacak.
Bu Tebliğ kapsamındaki mahsup işlemlerinden yararlanabilmek için, fiili ihraç tarihinden (ihraç ürünü, buna ilişkin gümrük beyannamesinin tescili sırasında bulunduğu durum ve niteliğini gümrük denetiminden çıktığı sırada da aynen muhafaza etmesi ve bu haliyle Türkiye Gümrük Bölgesini terk etmesi, Serbest Bölgelere yapılan satışların ise buradan başka bir ülkeye ihraç edildiğinin tevsiki kaydıyla fiilen ihraç edilmiş sayılır) itibaren en geç bir yıl içerisinde, ibrazı zorunlu belgelerle birlikte, doğrudan bağlı bulunulan ya da kanuni merkez veya şubelerin bulunduğu yerdeki ihracatçı birliğine müracaat edilmesi gerekiyor